Eşim Malları Kaçırdı: Yurtdışında Yaşayanlar İçin Hukuki Çözüm
Yurtdışında yaşayan birçok kişi boşanma sürecine girdiğinde en büyük sorunlardan biriyle karşılaşır: eşin malvarlığını gizlemesi ya da üçüncü kişilere devretmesi.
Özellikle Türkiye’de taşınmazı veya birikimi bulunan gurbetçiler için bu durum ciddi hak kayıplarına yol açabilir. Ancak Türk hukuku bu tür girişimleri tamamen korumasız bırakmaz; aksine, belirli şartlar altında bu işlemlerin önüne geçilmesi ve hakların geri alınması mümkündür.
Türk Medeni Kanunu’na göre evlilik süresince edinilen mallar kural olarak eşler arasında paylaşıma tabidir. Bu sistem “edinilmiş mallara katılma rejimi” olarak bilinir ve boşanma halinde her iki eş de diğerinin edindiği mallar üzerinde hak sahibi olur. Ancak bazı eşler, boşanma sürecini öngörerek malları aile bireylerine devretme, satış gibi gösterme veya farklı yollarla malvarlığını azaltma yoluna gidebilir. Uygulamada en sık görülen durumlar; taşınmazın kardeşe devredilmesi, aracın başkasının üzerine geçirilmesi veya banka hesaplarının boşaltılmasıdır.
Bu tür işlemler her zaman geçerli kabul edilmez. Özellikle boşanmadan kısa süre önce yapılan ve açıkça diğer eşin alacağını azaltmaya yönelik işlemler, hukuken “mal kaçırma” olarak değerlendirilir. Türk hukukunda bu durumlara karşı önemli bir koruma mekanizması vardır. Boşanma davası ile birlikte ya da sonrasında açılacak mal rejimi tasfiyesi davasında, bu tür devirlerin gerçekte bağış niteliğinde olduğu veya muvazaalı (yani görünüşte yapılan) işlemler olduğu ispatlanırsa, söz konusu mallar yeniden hesaplamaya dahil edilir. Yani eş, malı başkasına devretmiş olsa bile, o malın değeri paylaşım hesabına katılır.
Yurtdışında yaşayanlar için en kritik nokta ise şudur: boşanma yurtdışında gerçekleşmiş olsa bile Türkiye’deki mallar için ayrı bir hukuki süreç yürütülmesi gerekir. Türkiye’de bulunan taşınmazlar ve malvarlığı, Türk hukukuna tabidir ve bu mallar üzerindeki haklar ancak Türkiye’de açılacak davalarla korunabilir. Bu nedenle birçok kişi yurtdışında boşandıktan sonra Türkiye’de herhangi bir işlem yapmadığı için ciddi hak kaybına uğramaktadır.
Ayrıca, mal kaçırma şüphesi olan durumlarda zamanlama çok önemlidir. Çünkü bazı davalar belirli süreler içinde açılmak zorundadır. Eşin yaptığı devirlerin öğrenilmesinden itibaren gecikmeden hukuki süreç başlatılması gerekir. Aksi halde, hak talep etme imkanı zorlaşabilir. Bu süreçte tapu kayıtlarının incelenmesi, banka hareketlerinin araştırılması ve gerektiğinde ihtiyati tedbir talep edilmesi gibi adımlar büyük önem taşır.
Sonuç olarak, eşin malları kaçırması çoğu zaman geri dönüşü olmayan bir durum değildir. Doğru hukuki adımlar atıldığında, devredilen malların değeri yeniden hesaplamaya dahil edilebilir ve mağduriyet giderilebilir. Ancak bunun için sürecin doğru yönetilmesi ve özellikle yurtdışında yaşayan kişilerin Türkiye’deki haklarını ayrıca takip etmesi gerekir. Bu tür durumlarda erken hareket etmek, çoğu zaman davanın sonucunu belirleyen en önemli faktördür.